Sẽ cảm thấy rất lạ lùng nếu trong các món ngon ẩm thực Hạ Long bạn nên thử lại có món xôi trắng chả mực. Nhưng nếu đã một lần được thưởng thức món này tại vùng biển Hạ Long rồi, bạn sẽ không bao giờ quên được hương vị đặc trưng ấy.

Quán ăn ngon nổi tiếng tại Hạ Long nằm trên phường Hồng Gai, tại phố Thương mại. Bên ngoài quán không có gì đặc biệt, ngoài vài bộ bàn ghế đơn sơ. Còn không khí của quán lúc nào cũng đông vui và nhộn nhịp, người ra người vào tấp nập. Xôi ở quán được nấu từ xôi nếp như bao món xôi khác nhưng hương vị và mùi thơm lại khiến cho bất kì ai đã nếm thử tại đây, không thể cưỡng lại gọi thêm một suất nữa. Những đĩa xôi trắng, thơm mùi nước cốt dừa ướp, vừa ngậy vừa bùi như ghi dấu ấn đặc biệt trong lòng thực khách. Xôi được nấu từ nếp mới, dẻo thơm. Ăn kèm với xôi trắng đó là chả mực, dai và giòn. Mực đảm bảo độ tươi và thơm ngon nhất. Ngày nào ngày nấy, chủ cửa hàng đều đi lấy mực tươi từ chợ về, khiến cho món ăn đã ngon lại còn hấp dẫn hơn bao giờ hết. Những miếng chả mực được nặn từ bàn tay khéo léo của những người sành sỏi, nêm nếm gia vị phù hợp. Từ những chiếc chảo dầu sôi, từng viên chả liên tục được thả vào rồi lại vớt ra, xếp trên những lát rau sống xanh mát. Món ăn dân dã mà trở nên hấp dẫn vô cùng.

Tour du lịch vịnh Hạ Long không chỉ mang đến cho bạn những khoảnh khắc vui thú ở những điểm tham quan thiên nhiên tươi đẹp mà còn ghi dấu ấn trong lòng bởi nét ẩm thực thú vị, đặc trưng của một vùng biển giàu đẹp. Xôi trắng chả mực bình dị nhưng lại mang hình ảnh thương hiệu của Hạ Long khiến cho người chưa tới thì náo nức, người đã tới rồi lại  muốn ở mãi không đi.

Thưởng thức đặc sản xôi trắng chả mực.

Thưởng thức đặc sản xôi trắng chả mực.

Nguyên liệu làm chả mực Hạ Long phải là mực nang (mực mai) được đánh bắt tại Vịnh Bắc Bộ nặng từ 0,8-2,0kg/con. Mực phải tươi, thịt dày, gan vàng, mắt đen.

Khi chế biến, mực được thái ngang thân cỡ 3-5cm. Tiếp đến cho mực đã thái vào cối và giã phá cho các lát thịt nát ra. Trộn mực đã giã phá với các nguyên phụ liệu khác. Việc giã mực bằng tay tạo cho nguyên liệu kết dính hơn nên khi ăn chả có cảm giác chắc, mềm. Giã tay cũng là một trong những kỹ thuật truyền thống để tạo ra chất lượng đặc trưng của chả mực Hạ Long, các sản phẩm chả mực xay không được coi là sản phẩm chả mực Hạ Long truyền thống.

Giã tay được coi là một trong những kỹ thuật truyền thống để tạo ra chất lượng đặc trưng của “chả mực Hạ Long”.

Đặc biệt, “Chả mực Hạ Long” chỉ sử dụng chất hỗ trợ chế biến là bột nếp cái hoa vàng mà không dùng phụ gia khác, tạo độ thơm và chắc, không bị bở khi thành phẩm. Nguyên liệu giã đạt yêu cầu được nặn và rán. Quá trình rán chả phải điều chỉnh lửa phù hợp. Nhiệt độ quá thấp chả nhanh bị tóp, nhiệt độ quá cao chả nhanh bị cháy và màu không đẹp. Sau khi rán, chả được đặt lên giá inox để cho ráo mỡ và làm nguội.

Anh Hiệp cho biết thêm: “Vào mùa du lịch, chỉ tính riêng việc bán sản phẩm cho khách thập phương, trung bình cửa hàng cũng bán được khoảng 70-80kg/ngày. Vào các ngày lễ, tết, cao điểm có thể bán được trên 100kg/ngày. Khách du lịch tại các tỉnh, thành phố như Hà Nội, Thái Bình, Thái Nguyên… đều rất ưa chuộng sản phẩm, có những người đã trở thành khách hàng thân thiết. Không chỉ mua về để sử dụng trong gia đình mà nhiều người chọn chả mực Hạ Long như một món quà để biếu người thân, bạn bè khi đến với Quảng Ninh”.

Tại cửa hàng chả mực ở chợ Hạ Long I, chúng tôi gặp chị Phạm Thị Giang, khách du lịch đến từ thị trấn Diêm Điền, huyện Thái Thụy (Thái Bình) đang chọn mua chả mực. Chị Giang chia sẻ: Chả mực Hạ Long rất đặc biệt, ăn một lần có thể nhớ mãi. Miếng chả giòn, dai không bị bở, nhạt màu, dùng với xôi trắng hoặc bánh cuốn, chấm nước mắm nguyên chất thêm chút hạt tiêu là tuyệt nhất. Giá 1kg chả mực dao động từ 350.000 đồng – 380.000 đồng, tuy có đắt hơn một chút nhưng tôi thấy rất tương xứng với chất lượng của sản phẩm. Bên cạnh đó, các cơ sở lớn cũng đã có công nghệ đóng gói hiện đại, sản phẩm được hút chân không, đóng bao bì, nhãn mác đảm bảo vệ sinh rất tiện ích khi mang đi xa mà không sợ bị bốc mùi. Nhiều bạn bè khi biết tôi đi du lịch ở Quảng Ninh cũng đều dặn dò mua chả mực Hạ Long về làm quà.

Hiện nay, trên địa bàn TP Hạ Long có 30 cơ sở chuyên chế biến và kinh doanh sản phẩm chả mực (23 cơ sở tại chợ Hạ Long I và 7 cơ sở tại chợ Hạ Long II) với rất nhiều thương hiệu nổi tiếng như: Thắng Huệ, Hiền Nhung, Tiến Chuyên, Kim Thoa, Thoan – chả mực, Lân Điệp, Hoài Phương… Ngoài ra, còn rất nhiều điểm kinh doanh ăn uống xôi chả mực, bánh cuốn chả mực, nhà hàng, khách sạn… cũng chế biến chả mực. Nghề chế biến chả mực đã góp phần tạo thu nhập và việc làm ổn định cho nhiều lao động tại thành phố.

Được biết, TP Hạ Long cũng đang nghiên cứu và xây dựng chỉ dẫn địa lý cho chả mực Hạ Long. Việc xây dựng thương hiệu sẽ giúp cho sản phẩm “chả mực Hạ Long” nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường, bảo vệ uy tín cho sản phẩm và là cơ hội mở rộng thị trường cho món ăn đặc sản này.